|
|
چكامة آذريايجان هنگامي كه زمزمههاي
تجزيهطلبانه از سوي سيد جعفر پيشهوري بنيانگذار حزب دموكرات آذربايجان در
زير چتر حمايت روسيه شوروي بهقيام آن حزب بر ضد تماميت ايران و تشكيل دولت
خود مختار، در آن استان انجاميده بود اين چكامه سروده شد و در چندين مجله و
روزنامه انتشار يافت. افزون بر اين برگههاي چاپ شده آن مخفيانه به
آذربايجان فرستاده شد. بهطوري كه از برخي از تبريزيان و اهل ارومبه دوسال
بعد از ختم غائله آذربايجان شنيدم آهنگسازان روي ابيات اين قصيده آهنگ
گذاشته بودند و در پارهاي از دبيرستانها، شاگردان بهصف ميايستاده و
دستهجمعي مانند سرود، آن را ميخواندهاند. تـــو اي «آذرآبــادگــان»جــاودانـي زكــيد
ســتمپــيــشگان در امـــانــي مــخور غــم گـر از كــينة
دشمنانـت
كــنون چــندگاهـيـست بيخـانمانـي
مــينـديـش اگــر ســالياني به سخـتي
ســتـمديــده در زيــر بــار گــرانـي حـوادث حبابي ست نـاچيز و فـانـي
تو باقي چو رود «ارس» جاوداني ***
تـو بـر فــرق ايـن ملك زيـبنده تاجي
تو در جسم اين مرز، نوشينرواني
تـو شـمـع دلافــروز شـــبهاي تـاري
تـو روشــنگـر بـــزم ايـــرانـــياني تـو بـر
جسم ايران، سـري تاجداري تـو بـر تـخت
كــشور شـه دادبـاني تــو يكتا عــلمدار جـنـگ و سـتيـزي تـو تــنها
نــگهــبان مــلك كــياني تـو خاكي پر از كـان لطـف و صفايي تـو گـنجي پر از گوهر و
بهرماني
بـنازم
تـو را
كـــز
شــكـوه
دلارا
بــه يـــادآور
حــشمت
بــاســتاني بـنازم
تـو را كـز پـي پـاس
ايـــران
بـه تــدبــيرِ1
بــدخواه، بــسته مـياني «پس ازپيري چو دادمردي كه دادي»
هــنوز از فــروغ شـهامت جــواني هـــنوز از پــس قــرنــها رنج بردن
نـــمايـندة تــاب و تــوش و تــواني ***
دريــغا كــه نــاخوانده مهــمان غم را
گـذشـته اسـت چندي و تو مـيزباني!
دريـغا كـه چـون بخت برگشته مردم
بــسوي ديـــار مـــشــقـــت، رواني! دريـغا كـه چـون گلشني سبز و خرّم گــــرفــتار
تــــاراج بـــاد خـــزاني! دريـغا كـه چـون طايـري پرشـكسته نــگون بــخت و
آواره از آشـــياني! دريـغا
كـز آسـيب
تـــيـر حــوادث
خميده قد و خسته دل چون كماني
*** تـــو اي آدرآبــادگـاني، در
ايـــــران
هــمانا كـــه مــحبوب پــير و جواني
تـــو همـــواره در دفع اعـداي كشور
ســـلاح آخــته، شـــير دل پـــهـلـواني گـــرامـي شــــمارنــد ايـــرانـيانـــت
كـــه ســرمـــاية فـــخر اين دودمـــاني گــه امـــن و آرام، ســـيمين عذاري
گــه جـنگ و پــيكار، خونين ســناني
بـه دشت تعب، رُسته در خارزاري
بـه بـزم طــرب، خـفته بـر پــرنــياني
بـه بـرزيگري چـرـبدسـت آبــياري
بـه ســوداگــري، پــخـته بـــازارگـاني بـه زورو شجاعت چو شير عريني2
بـه سـهـم و صــلابـت و پـيل دمـــاني بـه بـزم صـفا، نـامـور نـكتهسـنجي بـه دشـــت
وغــا3
آهــنين قـــهرمــاني
زابــيات «فـ-ردوسي» آكنده گوشي
بـه اشــعار «سـعدي» گـشوده دهــاني
بـه بـاغ وطـن، نـغـمهـا دادهاي ســر
كـه مـرغ خـوش الـحان اين بـوسـتاني
مــبرنــام ايـــران، زيـــاد اي بـرادر
كه «حب الوطن» را مهين تــرجماني *** تـــو اي آذرآبــادگـان، بـــــهرايـــران
بــــرومـــند
فــــرزنـــد والانـــشـاني تــو در كاخ عزت، گرانــمايه مـيري تــو بــر بــام
رفــعـت، مـهين دـيدباني
گـه سـوگ ايـن مملكت، ســوگواري
گـه عـيش ايـن ســرزمــين، كـامـراني
بـه غـمـخواري ميهنت، غــمگساري
بـه خــشـنودي كــشـورت، شــادمــاني
تويي آنكههمچون زرناب و بـيغش
نـه شـــرمـــنده در بـــوتــة امـــتـحاني
تويي مهد «زرتشت» فـرخنده آيــين
كـه بـيشـك نـــظر كـــرده از آسماني
توييمهد«قطران» وبنگاه«صائب»
كــز آنــان ســـرافــراز، انــدر جـهاني
تو از«شمستبريز»و«شيخشبستر»
بــه كــرسّــي ِارشـــاد، عـــارف نـشاني
تــويي آن نـگارين بـهــشت زمـــانـه
كـه غــرق گـل و ســـنـبل و ارغـواني
تــويي آن مــهــين زادگــاه دلـــيـران
كـه مـهـد «ســماعـيل» گـيـتي سـتاني
تـويي آن كـهن رزمگاهي كـه گلگون
ز خــــو ن شــهيدان
جــنـت
مــكاني
تـويي مـجـــلس افـــروز آزاداي مــا
كــه
گـــهـوارة پـــاك
آزادگــاني
تـويي لالــه گــون پـهن دشتي دلارا
كــه جــولانگه اســب «ســـتارخاني» ***
كــنونـت ســيه روز خـواهند جمعي
كــه بيــنند بــر فـــرق مـــا ســـايـباني زمــا در جــدائـيت خـواهـــند زيـرا ســـرافــراز
فـــرزند پـــاكــيزه جـاني ولــي غــافـلــند از تـو و نـــيّـت تـو
كــه بـــا مـــادر خــويش، هــمداستاني
و گــر بـــشنوي نــغـمة فــرقتـش را
رســانـنـده
فـــريــاد
تــا كــهـكـشاني
حــذر بــايـدت زيــن گـروه سيه دل
ازيــــرا كــه فــــرزانه و نــكته دانـي نـگونــسار كـن رايتِ1
نـــاكسان را
كـه تـو در خــور «پــرچــم كاوياني» بـــرانـــداز بــنياد ايــن قـوم نـنگين
هــم اكـــنون كــه تــو نـامور پهلواني سـزد گر بـــدرّاني ايـن روبــهان را تــو كــز
خــشم، غــرّنـده شـير ژياني
اميد است همواره از بـــهـر ايــران
بــه تــأييد
دادار ،
پــايــنـده
مــاني
خــدايــت نـگهدارد از قــصد دشمن
كـه پـيوســته بــا دوســـتـان هــمعناني
بهوصفت چهخوشگفتمايننغزچامه
كـه الــحـق
ســـزاوار اوصــاف
آني
تـــو اي آذرآبـــادگــان
جـــاودانـــه پـــرسـيشـگـه شــاعــر اصــفـهاني دي ماه 1324
|
|