كوه آتشگاه
زي«كــهن
دژ»چـون سـپارم راه تـو
مــــيرسم تـــا «كــوه آتشگـــاه» تــو
بـــوده
ايـــنجا بـــيگمان آتشكـــــــده
بـــاشكوهي ويـــژه در جشــن ســَده
آتـش از
ايـن جـاي، چون سرميكشيد
روشــــنائي در هـــوا پــر مـــيكشيد
مـــينمودي هـمچو روز اطــراف را
زنـــده مـيكردي كــهن اوصــاف را
گـــفتهانــد از روزگـــار «اردشــير»
گشــته بــر پـــا ايـن بـناي مـانده ديـر
بــينم
ايــنجا قـــلعهئي ديــرينه ســـال
كـز كــهن دوران، كــند طـرح مــقال
گــــويد
از نـــــقش دلاور مـــــــردها
بــا شــــرف مــردان و صـاحـبدردها
از
قــــــــيام قــــــهرمانان شــــــــهير
هــــمچو «مــرداويج» ســردار دلـير(1)
آن
بــــزرگ ايـــرانـــي فـــرّخ نــژاد
كــــالتزامش را عـــرب گـــردن نـهاد
آن
كســــان كـــز هــمت والايشــــان
پـــوشش از فــخر است بــر بـالايشان
آن
كســــان كــز بــهر اعـلاي وطـن
جـــان فـــدا كـــردند در پـاي وطــــن
روحشـــان
در بــاغ مـــينو شــاد بــاد
از غـــم و رنـــج و مــحن آزاد بــــاد
****
1-
«مرداويج زياري» (مرد آويز) پسر زيار بنيانگذار سلسلة آل زيار است كه از 316 تا 435
در ايران شمالي و مركزي و جنوبي امارت داشتهاند. مرداويج پس از تصرف قسمت عمدةشمال
ايرانو همدان و اصفهان با لشكر خليفة عباسي «المقتدر» جنگيد و او را شكست داد و سپس
اهواز را هم متصرف شد. وي در زمسان سال 323 در شب «جشن سده» از دو سوي زاينده رود
هيزم فراوان گرد كرد و وسايل چراغاني و آتش سوزي فراهم ساخت. قتل مرآويج در همان
سال به دست غلامان ترك اتفاق افتاد.
نقل به اختصار از لغت نامة
دهخدا